Afronding winteronderhoud Kasteel-Museum Sypesteyn

tekst : Graham Pascoe
Foto's : Graham Pascoe

Binnenkort gaat Kasteel-Museum Sypesteyn weer open voor het publiek. Thans wordt er binnen en buiten hard aan gewerkt om alles op orde te krijgen, zodat de bezoekers straks met een mooi kasteel en prachtige tuin verwelkomd kunnen worden.

Het plein voor het Lenthek (aan het einde van de lindelaan) staat er al opgeruimd bij. De sneeuwklokjes komen ook al naar boven.


Op een zichtas voor het kasteel worden eikenbomen herplant. De tuin wordt zoveel mogelijk volgens de oorsprinkelijke aanwijzingen van de Jonkheer hersteld.


De winkel in het kasteel wordt verbouwd. Straks staat de inventaris er weer prachtig bij.


De vitrines in de zalen worden opnieuw ingericht. Daarbij wordt de administratie van de nieuwe standplaatsen van de objecten niet vergeten.


We hopen dat u snel komt kijken!

Sypesteynnieuws

Tekst en foto': Graham Pascoe

In veel tuinen van Nederland bedreigt een schimmelziekte de Buxus planten. Zo worden de 100-jaar oude Buxus in onze kasteeltuin aangevallen. Echter dankzij zorgvuldig beheer door tuinbaas Henny van der Wilt en haar ploeg vrijwilligers houdt de Buxus nog steeds stand. Hier worden de planten (zeer) kort geknipt, straks worden ze flink gemest om zo weer mooi te glanzen.





Ook elders in het kasteel wordt hard gewerkt om alles voor het nieuwe seizoen gereed te maken. De objecten worden de tentoonstellingskamer binnen gebracht. Hier wordt de nieuwe tentoonstelling "Porselein boven water" voorbereid. Die gaat 6 mei voor het publiek open. Het is de tweede in een geplande reeks van 3 exposities bij Sypesteyn. Onze conservator Rik van Wegen draagt een zwaar object binnen. Links voorin dozen met meer interessante objecten. Achter de nog lege vitrine die gevuld gaat worden.

Tot in de "krochten" (de steenkelder van het kasteel) wordt gewerkt. Hier wordt de laatste etappe afgelegd van het standplaatsproject, waarbij de gehele inventaris van het museum nog eens wordt gecontroleerd en in de Adlib database bijgewerkt. De teams bestaan uit een "hanteerder" die de objecten opneemt en een "schrijver" die de aantekeningen maakt. Straks wordt in de "backoffice" de database bijgewerkt.

Sypesteyn, hét museum voor Hollands porselein

Foto's: Graham Pascoe
Tekst : met instemming van de redactie van de Nieuwsster, Weekblad voor Loosdrecht

Tot 29 oktober kunt u nog genieten van de tentoonstelling "Hollands Porselein op Sypesteyn, breekbare schoonheid uit de 18e eeuw" in Kasteel-Museum Sypesteyn. Na het symposium over dit onderwerp vrijdag 29 september jl. in de Sijpekerk wordt eens temeer duidelijk dat Loosdrecht beschikt over een bijzondere schat "wit goud".

Voor een goed gevulde Sijpekerk opende Huib Tijssens op 29 september jl. het symposium "Wat maakt Hollands porselein Hollands?". Voor de aankleding van het symposium zorgde Ariane Witkam weer voor een prachtig bloemstuk.
In het kader van een driejarenplan zal het Kasteel-Museum beter gepromoot worden, onder andere voor gasten uit Duitsland en België. De directeur voorzag zelfs een aanbouw aan het kasteel voor 2022.

De twee speerpunten van Sypesteyn, de historische tuin en het porselein, komen samen in één speerpunt, zei conservator Rik van Wegen, namelijk de persoon van Jonkheer van Sypesteyn. Dat Loosdrecht vanzelfsprekend wordt geassocieerd met het porselein is een proces, waarin deze tentoonstelling een eerste stap is. In 2018 komt er meer aandacht voor alle Hollandse porseleinfabrieken, hetgeen culmineert in 2019 in een expositie waarin de belangrijke rol van dominee De Mol naar voren komt.

Charlotte Jacob-Hanson belichtte de rol van de Franse kunstenaar Fidelle Duvivier, die tussen 1780-1784 talrijke afbeeldingen maakte voor de Loosdrechte porseleinfabriek.

In haar verhaal liet Constance Scholten zien dat de ware geschiedenis van het Haagse porselein van de vader en zoon Lyncker tevoorschijn komt aan de achterzijde en dat onder de ooievaars uit Den Haag menig koekoeksjong is te vinden.

Elvera Siemons vertelde over een porseleinen figuurtje uit Weesp, de Lente (ook in museum), gemaakt door Nicolas Gauron, die enige tijd in Weesp werkte. De kunsthistorica maakte een vergelijking tussen het beeldje en werk van Gauron uit Tournai. Een weinig bekende maar interessante groep Loosdrechts porselein bestaat uit zgn. slangenvazen. Deze vazen, waarvan Sypesteyn er twee bezit, vallen op door hun monumentale vorm en formaat.

André van der Goes ging in op de vraag of het hier om unica gaat, die eenmalig op bestelling zijn gemaakt. Van der Goes was directeur van Kasteel-Museum Sypesteyn van 1974-1988. In het tweede deel van zijn bijdrage toonde Van der Goes aan hoe porselein in Holland pronkstukken van suiker als tafeldecoratie ging vervangen.

Voor de liefhebbers een middagje genieten van kleurrijke serviezen op een groot scherm, gelardeerd met interessante achtergrondverhalen.

Een fantastische Dag van het Kasteel voor Sypesteyn

Tekst en foto's: Carma Schilpp

Deze tiende landelijke editie van de Dag van het Kasteel met dit jaar als thema 'Rondom Kasteel en Buitenplaats' was een enorm succes. Een fraai boeket zorgde voor een stemmig entree en het weer was ons gunstig gezind.

De toeloop van bezoekers groot en klein ging de hele dag door. Het was dit jaar voor de tweede keer dat Sypesteyn op deze Pinkstermaandag de deuren opende en we konden aan het eind van de dag de balans opmaken: meer dan 700 bezoekers! Dat hadden we niet verwacht.

De vele bezoekers aan het kasteel konden op eigen gelegenheid het kasteel verkennen. In elke ruimte waren kundige suppoosten aanwezig die alle wetenswaardigheden van zowel de collectie als het ontstaan van het kasteel met enthousiasme met de gasten hebben gedeeld.



De sfeer werd nog vergroot door het spel van Olaf van Hees die in de Lage Zaal de forte piano bespeelde. Een fraaie muzikale omlijsting.



Onze tuin werd ook goed bezocht en voor de gelegenheid waren er extra tuinvrijwilligers die een korte rondleiding gaven aan de vele belangstellenden. De nieuwe tuinbordjes waren een welkome aanwinst en werden goed gelezen.



De tuinspeurtocht was een gewild object en moest in de middag nog worden bijgedrukt. Ook van de spellentafel werd druk gebruik gemaakt.



Jasper, de smid, had over belangstelling ook niet te klagen. Het vuur deed zijn werk en de werkstukken werden bewonderd.

Ook de inwendinge mens werd niet vergeten: het terras van Spoon was gezellig druk, de ijskar deed goede zaken en de ter plekke gerookte paling was heerlijk.

Al met al een geslaagde dag voor zowel de bezoekers als de vele vrijwilligers. Dank aan iedereen die zich heeft ingezet om van deze dag zo'n groot succes te maken!

De Hel van Bosch en Dante op Sypesteyn

Tekst : Huib Tijssens
Foto's: Rik van Wegen, Ariane Witkamp, Graham Pascoe

Om 16.30 uur vond de opening plaats van onze expositie "De Hel van Bosch en Dante". Het wisselvallige weer liet toe om het programma buiten te starten. Toch werd besloten te verkassen naar de Lage Zaal, omdat onverwacht een buslading bezoekers op het terras was neergestreken. Zo'n dertig genodigden woonden het gebeuren bij: eregast mevrouw Elisabeth Feenstra-Hacke van Mijnden, haar dochter Monique, enige (oud)bestuursleden en leden van de Historische Kring Loosdrecht en een aantal vrijwilligers van Sypesteyn.

Mevrouw Feenstra-Hacke van Mijnden en dochter Monique


Directeur Huib Tijssens heette de aanwezigen welkom en sprak een woord van dank aan allen die bij de totstandkoming van de minitentoonstelling waren betrokken. Erkentelijkheid ging uit naar de Historische Kring Loosdrecht, die met de bruikleen van de drie fraaie boekwerken met de vertaling door J.C. Hacke van Mijnden van Dante's zogenaamde Goddelijke Komedie deze tentoonstelling mogelijk maakte. Hij prees ook nog maar weer eens Jonkheer Henri. Dankzij diens verzameldrift beschikt het museum over een dusdanige verscheidenheid aan voorwerpen, dat er voor Sypesteyn altijd wel weer een goede aanleiding te vonden is om aan te sluiten bij landelijke initiatieven rond grote meesters, zoals nu het 500ste sterfjaar van Jeroen Bosch.

Huib Tijssen en Rik van Wegen

Vervolgens gaf conservator Rik van Wegen een gedetailleerde uitleg over de inrichting van de tentoonstelling waarbij vooral ook lang is stilgestaan bij de bepaling van de locatie. Door de (beperkte) keuze van vitrines kwam de combinatie van onze (school van) Bosch panelen en de zeldzame bibliofiele uitgave stukken beter tot zijn recht in de tentoonstellingskamer dan in de Gotische kamer.

Bas de Ligt

Tot ons genoegen had Bas de Ligt onze uitnodiging geaccepteerd om als gastspreker op te treden. Hij gaf een boeiend exposé over de geschiedenis van de Loosdrechtse ambachtsheer Jan Conrad Hacke van Mijnden en wat hem bewogen heeft tot het maken van de vertaling in dichtvorm van dit gigantische werk van Dante.



Tot slot begaf het gezelschap zich naar de tentoonstellingskamer, waar mevrouw Feenstra, kleindochter van J.C. met het doorknippen van een feestelijk lint de tentoonstelling officieel opende. Zij vertelde dat zij met haar moeder een aantal keren bij de Jonkheer op de thee was geweest. Omdat Henri niet bijster dol was op (de drukte van) kinderen en ook zijn huishoudster, juffrouw Haringa, het niet zo op had met kleine kinderen, moest Liesje steevast stil met haar pop spelen onder het kleed van de theetafel.



Na afloop werd onder het genot van een door Spoon prima verzorgd hapje en drankje nog gezellig wat nagepraat.

Compliment van de Jonkheer

Tekst : Dorien van Asperen
Foto's : Ruud Jobse
Acteur : Jonkheer van Sypesteyn: Joop Glijn

Het is mij een waar genoegen om in de gelegenheid te worden gesteld om in uw annalen enige op- en aanmerkingen te maken over mijn ervaringen op die heuglijke namiddag dat ik bij de tentoonstelling Upstairs Downstairs mocht spreken.
Het volk stroomde toe en het zonnetje straalde.
De dames van downstairs: Ingeborg Merkx, Dorien van Asperen en Annet Werkhoven hebben zich ingespannen om een beeld van mijn tijd te geven.
Ik ben trots en het stemt mij innig tevree om te zien hoe mijn droom van een stamslot in deze wonderlijke tijd nog immer met veel liefde voor mijn collectie wordt beheerd en verzorgd.

Maar het doet mij een even groot genoegen dat de gewone Loosdrechter naar mijn kasteel komt kijken naar een wereld die zij zich nog herinnneren uit hun eigen grootouderlijke huizen.
En 1 en 1 is twee, parbleu! Downstairs kijken kan ook tot gevolg hebben dat ze de ware collectie van Upstairs komen bewonderen!
Ik heb niet voor niets de Stichting "Loosdrechts Bloei"opgericht.
Met veel genoegen begaf ik me in mijn gewelvenkelder waarin een leestafel te vinden is; een cinema is ingericht en een tafel met servies om te dineren staat opgesteld. De dames zijn al net zo verzot op verzamelen als ongetekende heb ik gniffelend vastgesteld.

In de gang naar de waterplaats zijn de muren druk behangen en bevinden zich vele voorwerpen. Misschien wat veel naar mijn smaak, maar het geeft een aardig beeld van de tijd. Je kunt duidelijk zien dat de ware kunst in mijn verzamelingen te zien is, maar de dames hebben nooit de pretentie gehad te wedijveren met mijn verheven kunst, maar hebben alleen een tijdsbeeld willen laten zien.
Ik herkende ondernemers; herinnerde me de komst van de watersport in Loosdrecht; de tijd dat vooral de dames van Upstairs vulgair kond deden van het feit dat het corset passé was en ze zich hulden in vormeloze zakken die ze japon noemden! Affreus!
Het vermaakte mij bijzonder.

Na een korte wandeling in mijn kostelijke tuin nam ik nog een kijkje achter de openstaande deuren van een ruimte in het koetshuis.
Ach, ach, wat een heimwee kreeg ik toen ik de voorwerpen herkende die mijn goede vriend Hennipman zo vaardig hanteerde en die voor mij de tijd van de bouw van het kasteel zo levendig voor de geest haalde. Mijn gemoed stroomde over en mijn dichterlijke ader werd beroerd:

Komt zien met weemoed het voorbije
Maar ook seizoenen telkens weer
Zie naar de vogels, bloemen, bijen
Het kan me raken keer op keer!

Dat komt ervan als mijn hart beroerd wordt en ik in mijn prachtige park en tuinen merk dat ook nu - ieder op eigen wijze - zorg draagt dat mijn droom in stand kan blijven en mijn erfenis niet verkwanseld wordt. Chapeau voor iedereen!

Jonkheer Ascanius van Sypesteyn

Treurhoningboom in Register Monumentale Bomen

Foto's: Henny van der Wilt, Martin Tijdgat

In onze prachtige historische tuin kunt u een collectie oude bomen aantreffen die "tot de meest buitengewone collecties van Nederland gerekend mag worden" (Martin Tijdgat, vrijwilliger bij het Landelijk Register Monumentale Bomen van de Bomenstichting). Jonkheer Henri van Sypesteyn verzamelde exotische bomen zoals de vaantjesboom, de Turkse hazelaar, de kurkboom, de mammoetboom, de moerascypres (Taxodium distidum), de bitternoot, de geelhoutboom (Cladastris), de chinese toon (toona silenis) en de Zelkova Serrata (japanse schijniep). Uniek zijn ook de katsoeraboom (Cercidiphyllum japonium) en de Japanse treurhoningboom (Sophara japonica "Pendula").


katsoeraboom en chinese toon


Martin Tijdgat heeft op Sypesteyn 10 bomen gemeten en gefotografeerd. Bij het nakijken in bleek de Zelkova serrata de dikste en hoogste in Nederland te zijn!

Zelkova serrata

De magnolia acuminata hoort bij de drie dikste van Nederland en is volgens de meting van Martin de hoogste van Nederland. De Cladastris (geelhoutboom) is de op een na dikste en hoogste van de in Europa gemeten bomen.


geelhoutboom

Ook de hulst bij de treurhoningboom blijkt van buitengewone afmetingen.

Volgens Martin Tijdgat is de treurhoningboom dentrologisch zeer waardevol, zeldzaam in het hele land en zeker in Noord-Holland. Daarom heeft hij deze boom aangemeld bij het Landelijk Register Monumentale Bomen van de Bomenstichting. De commissie heeft de aanmelding positief beoordeeld en dat advies is overgenomen door het bestuur van de Bomenstichting!



Wij heten u van harte welkom om naast onze porselein-, wapen-, schilderijen-, zilver, glas-, meubel- en andere collecties ook deze prachtige bomencollectie te komen bewonderen!